Buiten wisselt zacht weer met een bries die herfstgoud naar beneden doet dwarrelen stuivertje met koude dagen waarbij de eerste zachte sneeuwvlokken zich laten zien. En soms ook stevige regenbuien tegen solide grijs. Ik hou wel van dat gedwarrel en van de kleuren in de herfstlucht. En jij?
|
|
Ik neem je graag mee naar buiten in deze nieuwsbrief om je onder te dompelen in de geheimen van december.
|
|
|
Alhoewel er aan het einde van de herfst minder te wildplukken valt zijn er altijd gezonde wilde groenten te vinden. Tijdens mijn dagelijkse rondjes door het duin, bos of langs de moestuin zie ik nu weer veel muur en ook al opkomende winterpostelein.
|
Muur, ook wel kippenmuur of vogelmuur genoemd, is een lief slungelig plantje met witte stervormige bloemetjes bomvol mineralen, vitamine A, B1, 2 en 3 en vitamine C. Het smaakt wel een beetje naar kropsla en zo kun je het kruid ook gebruiken. Dat geldt ook voor de stevige frisgroene blaadjes van winterpostelein, die naast veel ijzer, vitamine A, C en E ook omega 3 bevat. Winterpostelein kan de vorst goed weerstaan.
|
|
Die bloeit later in de winter met witte bloemetjes op een kleine steel net boven het blad waardoor de plant wel iets doet denken aan een waterlelietje. In de zomer zie je de plant nergens meer totdat hij, precies nu, weer overal opduikt!
|
|
Rauw heel erg lekker in een winterse stamppot maar ook lekker in een herfstsalade.
|
|
Beide plantjes hebben gemeen dat waar je er eentje ziet, er ook vaak overvloed is, zodat je best een paar handen kunt plukken voor een gezonde maaltijd.
|
|
|
Nieuwe kruidenproducten voor herfst en winter
|
|
In de herfst en de winter kunnen typische kwaaltjes de kop op steken zoals ‘winter’handen en tenen met kloofjes, koude handen en voeten, gewrichtsproblemen, verkoudheid, hoest, koortslip maar ook somberheid.
|
In het voorjaar, zomer en de herfst heb ik kruiden verzameld om producten van te maken die daarbij kunnen helpen.
|
|
Zo is er goudsbloemzalf verstevigd met propolis die goed helpt bij een koortslip, rozemarijnzalf om doorbloeding te verbeteren bij koude handen en voeten, populierenzalf voor kloofjes, smeerwortelzalf voor pijnlijke gewrichten maar ook massageolie op basis van Sint Janskruid voor wat zon in het hart op sombere dagen en massageolie op basis van hop voor de diepe ontspanning.
|
Dan is er hondsdraf tinctuur die ondersteunt bij keelpijn en hoest, vliertinctuur bij griep en Japanse duizendknoop tinctuur om het immuunsysteem te stimuleren.
|
|
Van de verstevigende kastanjes is er verse kastanjecrème die fijn is op je gezicht maar ook kan helpen bij spataderen en aambeien. Voor die klachten is er ook een nieuwe verzorgende zalf op basis van duizendblad en kastanjes voorradig.
|
|
|
|
Langzaam maar zeker stevenen we af op de kortste dag van het jaar.
|
Die dag is 21 december, de dag waarop onze voorouders vierden wat later Kerstmis zou worden; de (weder)geboorte van het licht en van de zon! Vanaf dan gaan de dagen weer lengen. Het moment wordt aangeduid als de winter equinox, als de winterzonnewende of de winter solstice.
|
Op de dag zelf zijn dag en nacht precies even lang en bevindt de natuur zich op een kantelpunt, en wij, als onderdeel van de natuur, ook. Om 10.19 uur is het precieze kantelpunt dit jaar.
|
|
Kerstmis en Nieuwjaar worden vaak uitgebreid gevierd maar bij de winterzonnewende staan we niet altijd stil.
|
|
Dat was vroeger wel anders. Het ruim 3000 jaar oude Ierse monument Newgrange laat op die dag de zonsopgang exact de binnenste kamer van het monument in het licht zetten doordat zorgvuldig is uitgelijnd dat die zonnestralen precies dan door een opening naar binnen kunnen vallen.
|
Het beroemde Stonehenge, het oudste en misschien wel meest bekende Engelse monument met een indrukwekkende steencirkel is al duizenden jaren zorgvuldig uitgelijnd op een zichtlijn die de zonsondergang tijdens de winterzonnewende precies uitlicht. Het precies uitlijnen van monumenten op de zonnewendes vertelt over het belang van deze markering in de jaarcyclus voor onze voorouders.
|
De energie verandert langzaamaan van introvert naar extravert, van binnen naar buiten. Het gegeven dat vanaf dat moment alles ook weer kan gaan groeien was en is wel een feest waard en nog altijd zijn er rituelen en festivals verbonden aan de winterzonnewende. De lange donkere decemberdagen zijn geschikt om in rust en met aandacht te reflecteren op jouw afgelopen jaar en wat het je allemaal heeft gebracht. De winterzonnewende nodigt uit jouw licht te schijnen op wat je wilt laten groeien in de nieuwe jaarcyclus.
|
|
Een mooi moment voor een Midwinter Bosbad!
|
|
|
Misschien ken je de Maretak vooral als Mistletoe, een bosje kruid dat ondersteboven boven de deur hing waaronder je je geliefde ongevraagd kunt kussen in de dagen rond Kerstmis.
|
|
Maretak is groenblijvend en tijdens de donkere dagen werd en wordt hij wel geoogst vanwege zijn medicinale en magische kwaliteiten. Alle bomen en planten verloren hun blad behalve de groene maretak. Die hield dikke leerachtige blaadjes en kleverig witte besjes.
|
In de Noorse mythologie speelde de maretak al een rol, en voor zowel de druïden, de Keltische priestersjamanen, als de Germanen was de maretak symbool van vruchtbaarheid en liefde. Huwelijken werden 2000 jaar geleden gesloten onder de Maretak!
|
Maretak (Viscum Album) is een zogenaamde halfparasiet, die in de bomen groeit en eruit ziet als een geometrisch opgebouwde groene bol. Hij ‘leent’ wat voedsel van de gastheer waarop hij groeit maar beschadigt deze niet. Het liefst groeit hij op de linde, appelboom of populier, en soms ook op de eik. Wanneer hij op een eik groeide dichtten de druïden Maretak extra heilige krachten toe.
|
Mogelijk gebruikten onze voorouders Maretak als medicijn. Maretak bevat heel veel antioxidanten, heeft een gunstige invloed op de bloedvaten en op het hart maar de besjes zijn giftig. De plant bevat stoffen die de celdeling in tumoren kunnen afremmen. Onze lichaamscellen kunnen een beperkt aantal malen delen, daarna treedt de zogeheten geplande celdood op. Dit wordt ook wel apoptose genoemd. Kankercellen kennen geen apoptose en blijven daardoor ongeremd delen. Maretak kan apoptose stimuleren.
|
Maretakextracten zijn de meest onderzochte kruidenextracten bij alternatieve geneeswijzen voor kanker omdat dit ‘kruid’ het meeste wordt voorgeschreven in Europa. Ondanks onderzoeken bij een aantal kankersoorten lieten zien dat patiënten meer kwaliteit van leven en een grotere overlevingskans hadden is het nog niet goedgekeurd als regulier kankermedicijn. Er is onderzoek op grotere schaal nodig. Resultaten bij borst en gynaecologische kanker lijken het meest overtuigend. Wat zou het mooi zijn als dit op grotere schaal onderzocht zou kunnen worden.
|
|
Nu het kouder wordt trekken veel dieren maar ook de meeste planten zich terug in een soort van winterslaap. Nature Works gaat ook even in winterslaap vanaf Midwinter tot net na Imbolc.
|
|
Imbolc is het eerste prille lentefeest wanneer de eerste bolletjes uitkomen en lammetjes worden geboren.
|
|
Je kunt wel bestellingen plaatsen maar vanaf 7 februari 2025 worden er weer producten verzonden.
|
|
|
|
Nature Works activiteiten
|
|
Tijdens de ‘winterslaap’ zijn er even geen wildplukwandelingen maar in het prille voorjaar gaan we natuurlijk weer op pad met de Wilde School om kennis te maken met eetbare wilde planten en bomen en te leren over de geneeskracht van onze inheemse natuur.
|
|
Op zaterdag 21 december kun je meedoen met een speciaal Midwinter bosbad van 13.00 -16.00 uur.
|
Op de kortste dag van het jaar vieren we de terugkeer van het licht in het bos- en duingebied van Castricum, en sluiten we af met een passend ritueel.
|
Wanneer je graag mee wilt kun je me een mailtje sturen of hier jouw bosbad reserveren.
|
|
De natuurbelevingsdagen van Nature Works vinden plaats op een locatie aan de rand van het bos en duingebied in Castricum.
|
Elke dag bevat een kleine wildplukwandeling, een kruidenworkshop, een creatieve workshop en een natuur ritueel. Dit alles met bijpassende biologische lunch, taart en drankjes met wilde ingrediënten!
|
|
Wanneer je het gehele jaarpad loopt leer je de basis van de kruidenleer en maak je verschillende eetbare en heilzame kruidenproducten zoals zalf, crème, tinctuur, maskers, kruidenazijn etc. en beleef je natuurrituelen door het hele jaar.
|
In 2025 zijn de data/thema’s:
|
- Zondag 16 februari ‘Weerstand’
- Zondag 30 maart ‘Reiniging’
- Zondag 27 april ‘Vruchtbaarheid’
- Zondag 18 mei ‘ Groei’
- Zaterdag/zondag 21/22 juni Midzomer tweedaagse ‘Licht’
- Zondag 21 september ‘Oogst’
- Zondag 19 oktober ‘Wortels’
We werken met kleine groepen van maximaal 7 deelnemers en de natuurbelevingsdag gaat door bij minimaal 4 deelnemers.
|
Wanneer je een JA voelt voor dit jaarpad en je je opgeeft voor 1 januari ontvang je korting op het jaarpad. Naast de losse dagen is dit jaar ook een bijzondere tweedaagse met overnachting tijdens Midzomernacht in het programma opgenomen. De investering bedraagt €125,- per losse dag. De Midzomer tweedaagse met overnachting bedraagt €225,- Wanneer je de hele cyclus wilt volgen ontvang je 10% korting en betaal je €877,50 in plaats van €975,- .
|
Je kunt mij dan een mailtje sturen om zeker te zijn van een plekje.
|
Kunst en kruiden in Bakkum met expositie Aarde
|
Elke vrijdagmiddag en elk 2e weekend van de maand is atelier Bakkum aan de van Oldenbarneveldweg 32 in Bakkum van 13 tot 18 uur open, en natuurlijk het Kunst & Kruiden tuinhuis, waar je natuurkunst, amuletten en kruidenproducten van Nature Works kunt vinden.
|
Op 14 en 15 dec 2024 van 13 tot 18 uur is er weer Open Atelier Bakkum met op zondag een live optreden van meerstemmig zangtrio Kamilliedjes en kun je in het Kunst & Kruiden tuinhuis even aarden met een kop verse kruidenthee uit de heksenketel.
|
En wie weet vind je er duurzame lokale en bovenal leuke kunst- of kruidencadeautjes voor Kerstmis!
|
|
Op zondagmiddag 22 december zijn we open vanaf 13 uur, is het tijd voor kruidige Glühwein uit de heksenketel en kun je luisteren naar de Kareltjes die Christmas Carols voor je zingen.
|
|
|
Elke maand schrijf ik je graag een bericht over wat er buiten allemaal te beleven is op het gebied van wildplukken, kruidenwerk, bosbaden, natuurkunst en vooral hoe je kunt meesurfen op de energie die voorhanden is. Ik ben Mireille van Nature Works, beeldend kunstenaar, docent, kruidenvrouw en gecertificeerd bosbadgids. Samen met mijn levensgezel, linker- en rechterhand Cor, fotograaf, natuurmens en het gezicht achter de website van Nature Works geef ik Nature Works vorm.
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|